Dokument „Paszporty Paragwaju” wygrał w niedzielę konkurs główny na XI Festiwalu „Niepokorni Niezłomni Wyklęci” w Gdyni. Nagrodę „Drzwi do Wolności” otrzymał Kornel Morawiecki. Film „Paszporty Paragwaju” opowiada o grupie Aleksandra Ładosia, która w latach II wojny światowej w Szwajcarii masowo fałszowała paszporty, by ratować Żydów z Holokaustu. W związku z werdyktem jeden z twórców „Paszportów Paragwaju” Robert Kaczmarek odebrał podczas wieczornej gali w Teatrze Muzycznym im. Danuty Baduszkowej najważniejszą nagrodę festiwalu – Złoty Opornik. Rywalizowało o nią prawie 30 filmów dokumentalnych, w tym także fabularyzowanych.
– To niezwykły i nieprawdopodobnie ważny film dla nas wszystkich, ale przy okazji jeszcze poruszający – oprócz samego tematu, który jest niezwykle ważki. Zapłakiwałam się, gdy oglądałam ten film i byłam bardzo szczęśliwa” – oceniła reżyser filmowa i dawna opozycjonistka w okresie PRL Maria Dłużewska, która kierowała pracami jury konkursu głównego. Podkreśliła też, że historia zawarta w „Paszportach Paragwaju” odbudowuje fundamenty polskiej pamięci narodowej, bo dzięki niej można poznać postawy Polaków wobec Żydów w czasie okupacji niemieckiej, w tym przypadku polskich dyplomatów w Bernie w Szwajcarii.
„NIE UCHYLAŁ, LECZ WYWAŻAŁ DRZWI DO WOLNOŚCI”
Maria Dłużewska podkreślała, że Kornel Morawiecki, gdy Polska była zniewolona przez władze komunistyczne – „nie uchylał drzwi do wolności, lecz je wyważał”. Solidarność Walcząca, której był liderem, okazała się jedną z najbardziej radykalnych i najskuteczniej zakonspirowanych organizacji opozycyjnych w latach PRL. Za wyróżnienie dla Kornela Morawieckiego podziękowali także posłanka Małgorzata Zwiercan i dawny działacz opozycji w PRL Andrzej Kołodziej.
Wyróżnieniem „Drzwi do Wolności” pośmiertnie uhonorowano także m.in. św. Urszulę Ledóchowską oraz 89-letniego Mariana Całko. Nagrodę tę otrzymał także ks. Jan Sikorski oraz twórcy mającego niedawno premierę filmu „Legiony” – odebrali je Maciej Pawlicki, Tomasz Łysiak i Adam Borowski. Przyznano także nagrodę specjalną prezesa TVP, którą Jacek Kurski wręczył twórcy filmu „Milczące pokolenie” Pawłowi Domańskiemu.
Za całokształt twórczości i „niezłomność w podejmowaniu trudnych tematów, bezkompromisowość i niezależność w pracy twórczej” nagrodę odebrał reżyser Lech Majewski.
Inna nagroda to „Źródło” przyznawane dla „pasjonatów historii, którzy swoją pracą, wiedzą oraz doświadczeniem inspirują twórców filmowych do podejmowania tematyki historycznej”, a także nagroda im. Janusza Krupskiego „za odwagę i trud w poszukiwaniu tematów oraz postaci niepokornych, niezłomnych, wyklętych”.
Podczas XI Festiwalu Filmowego „Niepokorni Niezłomni Wyklęci” poza konkursem filmów dokumentalnych o tematyce historycznej, odbyły się spotkania i dyskusje z udziałem m.in. przedstawicieli IPN i MKiDN. Patronat narodowy nad wydarzeniem objął prezydent Andrzej Duda.
Gala wręczenia nagród odbyła się w Teatrze Muzycznym w Gdyni.
PAP
