Przez kilka dni na Pomorzu będą odbywały się uroczystości upamiętniające masakrę z grudnia 1970 roku. W Gdańsku zaplanowano m.in. konferencje naukową oraz odsłonięcie pamiątkowych tablic. Gdynia planuje apel pamięci i specjalny koncert.
W Gdańsku obchody rozpoczną się 14 grudnia konferencją naukową w Europejskim Centrum Solidarności. Odbędzie się ona pod hasłem: „Strajki, manifestacje i zajścia uliczne w PRL i bloku wschodnim”. Wydarzenie będzie transmitowane online. ECS przygotowuje na dni rocznicowe wydanie okolicznościowej gazety. Pojawią się w niej historie ofiar, wspomnienia lekarzy ratujących wówczas rannych czy opowieść o powstawaniu pomników upamiętniających ofiary.
„PAMIĘĆ O OFIARACH”
15 i 16 grudnia w pięciu lokalizacjach zostaną odsłonięte pamiątkowe płyty. Pojawią się w miejscach, w których w Grudniu ’70 zginęło sześć osób. Dwie pozostałe tablice, zlokalizowane w okolicach dworca PKP, zostaną zamontowane po zakończeniu trwającego tam remontu. – Już od godziny 10:00, w sposób bezpieczny, z rodzinami bliskich ofiar Grudnia ’70 odsłonimy tablice wmontowane w chodnik, by świadczyły o naszej pamięci i o ofiarach – mówi prezydent Gdańska Aleksandra Dukiewicz.
Główne miejskie uroczystości zaplanowano 16 grudnia na placu Solidarności o godz. 17:00. Zabrzmi wtedy Apel Poległych i utwór „Lacrimosa” w wykonaniu Scholi Cantorum Gedanensis i orkiestry Polskiej Filharmonii Bałtyckiej, skomponowany na odsłonięcie pomnika przez Krzysztofa Pendereckiego 40 lat temu. W całym mieście rozlegną się też dzwony kościołów. Tego samego dnia o godzinie 23:10 w TVP 1 wyemitowany zostanie film poświęcony budowniczym Pomnika Poległych Stoczniowców 1970.
Gdańskie uroczystości wspólnie organizują miasto Gdańsk, marszałek województwa pomorskiego i Europejskie Centrum Solidarności.
Obchody 50. rocznicy mordów z Grudnia ’70 w Gdańsku i Gdyni przygotował także Zarząd Regionu Gdańskiego NSZZ „Solidarność”. 16 grudnia o godz. 10:00 pod Pomnikiem Poległych Stoczniowców w Gdańsku emerytowani stoczniowcy i przedstawiciele „Solidarności” złożą kwiaty i zapalą znicze. O 14.00 na Placu Solidarności odsłonięta zostanie okolicznościowa wystawa przygotowana przez IPN. Godzinę później w tym miejscu odbędzie się Apel Poległych i modlitwa, a o 17:00 zaplanowano uroczystą mszę w kościele św. Brygidy. O godz. 18:30 w świątyni zabrzmi koncert zespołu Capella Gedanensis.
Po 12:30 będzie można również internetowo uczestniczyć w promocji najnowszej książki IPN o gdańskim Grudniu 1970 – „Grudniowa kolęda…”.
PORANNE UROCZYSTOŚCI W GDYNI
17 grudnia w Gdyni o godz. 6:00 uroczystości upamiętniające ofiary masakry sprzed 50 lat odbędą się przed Pomnikiem Ofiar Grudnia 70 przy Stacji Gdynia Stocznia. Tutaj odbędzie się Apel Poległych, modlitwa i wystąpienia. O 10:00 nastąpi odsłonięcie tablicy przygotowanej przez IPN upamiętniającej sześć ofiar na budynku SKM Gdynia Wzgórze Nowotki. Wydarzenie będzie transmitowane w internecie. Również w sieci po godzinie 12:00 odbywać się będzie promocja najnowszej książki IPN o gdyńskim Grudniu 1970 – „Zbrodnia bez kary…”. Zaś po 14:00 na Skwerze Kościuszki nastąpi odsłonięcie wystawy IPN o Grudniu 1970. Ponownie ci, którzy dla bezpieczeństwa postanowią zostać w domu, będą mieli okazję obejrzeć relację w internecie. O 16:30 msza w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa i przemarsz pod pomnik przy Urzędzie Miasta. Uroczystości zakończy koncert o 20:10 w Gdynia Arenie.
Z uwagi na pandemię uroczystości będą się odbywać z ograniczoną liczbą osób, w warunkach reżimu sanitarnego. Koncerty 16 i 17 grudnia maja być transmitowane w sieci i prawdopodobnie przez Telewizję Polską. – Ten przekaz internetowo-telewizyjny w warunkach epidemii, po pierwsze uwzniośli tę uroczystość, a po drugie da możliwość uczestnictwa tym, którzy chcą obserwować z ekranów telewizorów – mówi Wojciech Książek z Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ „Solidarność”.
ZGINĘŁO 45 OSÓB
Masakra z grudnia 1970 roku pochłonęła życie 45 osób, 1165 zostało rannych. Do krwawych zamieszek doszło w Gdańsku, Gdyni, Elblągu i Szczecinie, gdzie wojsko i milicja brutalnie tłumiły robotnicze protesty. Strajki zaczęły się po drastycznej podwyżce cen towarów, w tym przede wszystkim żywności. Robotnicy domagali się godnych warunków życia, cofnięcia podwyżek i podniesienia płacy.
Aleksandra Nietopiel
