Wskaźniki referencyjne od dawna są obecne w globalnym systemie finansowym i służą m.in. do rozliczania transakcji. Mają bardzo szerokie zastosowanie i dotyczą nie tylko kredytów, ale również innych produktów finansowych. Na podstawie prognoz dotyczących zmienności wskaźników referencyjnych zarówno banki, jak i kredytobiorcy podejmują określone decyzje finansowe.
WSKAŹNIKI REFERENCYJNE A OFERTA BANKÓW
Wskaźniki referencyjne mają wpływ na to, w jaki sposób banki wyznaczają oprocentowanie produktów kredytowych i produktów oszczędnościowych. Wskaźniki referencyjne znajdziemy w wielu umowach bankowych. Przypomnijmy, że oprocentowanie kredytu jest sumą wskaźnika referencyjnego i marży banku. Gdy rośnie wartość wskaźnika referencyjnego, to tym samym rośnie oprocentowanie kredytu. Nowi klienci zaciągają wtedy droższe zobowiązanie, natomiast osoby posiadające już umowę kredytową otrzymują nowy harmonogram spłat z wyższą ratą.
Jak zmienia się oprocentowanie kredytów?
Do tej pory kredyty hipoteczne o zmiennym oprocentowaniu opierały się na stawce WIBOR 3M lub WIBOR 6M. Raty kredytów mogły zmieniać się co 3 lub 6 miesięcy. Po tranzycji WIBOR-u na WIRON raty będą mogły ulegać zmianie nawet co miesiąc. Zdarzało się, że WIBOR reagował na zmiany stóp procentowych z wyprzedzeniem. Klienci mogli przykładowo płacić niższą ratę, zanim Rada Polityki Pieniężnej ogłosiła decyzję o obcięciu stóp procentowych. WIRON w przeciwieństwie do WIBOR bazuje na danych historycznych, dlatego po reformie wskaźnikowej raty kredytów mogą reagować z opóźnieniem.
W obliczu rosnących stóp procentowych wiele banków zmodyfikowało swoją ofertę, wprowadzając produkty kredytowe o czasowo stałym oprocentowaniu. Jest to opcja dla klientów, którzy chcą płacić stabilne raty i nie chcą ponosić ryzyka stopy procentowej w pierwszym okresie spłaty kredytu. Najczęściej bank oferuje stałe oprocentowanie na okres 5 lub 10 lat.
Wzrost lub spadek wskaźnika referencyjnego ma też wpływ na ofertę produktów oszczędnościowych, do których zaliczymy np. rachunki oszczędnościowe oparte o WIRON. Jeżeli wzrośnie WIRON, to banki podniosą oprocentowanie produktów oszczędnościowych, co oznacza dodatkową korzyść dla osób, które ulokowały w nich swoje środki.
ZNACZENIE WSKAŹNIKÓW REFERENCYJNYCH DLA KLIENTÓW
Wartość wskaźników referencyjnych ma bardzo duże znaczenie zarówno dla kredytobiorców, jak również osób, które planują inwestować nadwyżki budżetowe. Z punktu widzenia kredytobiorców sytuacja jest korzystna, gdy stopy procentowe i wskaźniki referencyjne znajdują się na niskim poziomie. Dzięki temu raty kredytów i jego koszt są dużo niższe.
W sytuacji, gdy stopy procentowe są na niskim poziomie, odnotowywany jest wzmożony popyt na kredyty hipoteczne. Niskie raty zachęcają klientów do zaciągnięcia zobowiązania na zakup mieszkania. Zwiększa się również zdolność kredytowa klientów, a ich dochody pozwalają na spłatę comiesięcznej raty. Zaciągając kredyt warto mieć jednak na uwadze, że stopy procentowe mogą w przyszłości wzrosnąć, a wraz z nimi nasze comiesięczne raty.
Czy wskaźniki referencyjne mogą ulec zmianie?
W trakcie spłaty kredytu hipotecznego wskaźnik referencyjny może się zmienić wiele razy. Chcąc zabezpieczyć się przed ryzykiem wzrostu stóp procentowych i wskaźnika referencyjnego, klienci podejmują decyzje takie, jak np. nadpłata kredytu lub skrócenie okresu kredytowania. Dzięki temu nawet w przypadku wzrostu WIRON odsetki kredytobiorców są niższe, ponieważ naliczane są od niższej kwoty kapitału. Część klientów decyduje się także na kredyt z czasowo stałym oprocentowaniem, który chroni przed zmianami wysokości comiesięcznych rat.
Wysokie stopy procentowe są natomiast dobrą motywacją do oszczędzania. Jako przykład można podać obligacje skarbowe z WIRON. W przypadku wyższych stóp procentowych rentowność produktów inwestycyjnych i oszczędnościowych rośnie, a inwestorzy mogą liczyć na większy zwrot z inwestycji.
Propagowanie wiedzy o wskaźnikach referencyjnych i edukacja społeczeństwa mają duży wpływ na podejmowanie racjonalnych decyzji finansowych. Materiały informacyjne o wskaźnikach referencyjnych znajdziesz na Banki w Polsce.
Artykuł sponsorowany
