Nie żyje prof. Andrzej Januszajtis, fizyk, historyk oraz jeden z najważniejszych popularyzatorów wiedzy o dziejach Gdańska. Przez wiele dekad zajmował się badaniem historii miasta, łącząc rzetelny warsztat naukowy z działalnością popularyzatorską skierowaną do szerokiego grona odbiorców. Miał 97 lat.
Prof. Andrzej Januszajtis z wykształcenia był fizykiem, jednak jego zainteresowania naukowe i życiowe w dużej mierze koncentrowały się na historii Gdańska. Opublikował liczne książki, artykuły naukowe i popularnonaukowe poświęcone przeszłości miasta, jego architekturze, mieszkańcom oraz wydarzeniom, które ukształtowały jego tożsamość. Jego dorobek w znaczący sposób przyczynił się do pogłębiania wiedzy o historii Gdańska oraz do budowania lokalnej świadomości historycznej.
W latach 1990–1994 pełnił funkcję przewodniczącego Rady Miasta Gdańska I kadencji, współtworząc podstawy samorządu terytorialnego w okresie transformacji ustrojowej. Jego działalność publiczna cechowała się konsekwencją, dbałością o standardy debaty oraz poszanowaniem dziedzictwa miasta.
W uznaniu zasług dla Gdańska w 2002 r. otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Gdańska. Otrzymał wiele ważnych odznaczeń: m.in. Krzyż Zasługi Republiki Federalnej Niemiec (Bundesverdienstkreuz) I klasy za wkład w polsko-niemieckie pojednanie (w 1997 roku); Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (w 2014) i Medal 100-lecia Odzyskania Niepodległości (2018). Był powszechnie uznawany za autorytet, ceniony za rzetelność, wysoką kulturę intelektualną oraz umiejętność łączenia wiedzy naukowej z przystępnym przekazem.
W ostatnich latach w Radiu Gdańsk opowiadał o Gdańsku Marzenie Bakowskiej, ale w sumie przez kilkanaście lat można było słuchać na naszej antenie jego gawęd historycznych. Między innymi dzięki jego zabiegom ocalała Wartownia nr 1 na Westerplatte, odbudowany został zegar astronomiczny w Bazylice Mariackiej, powrócił carillon na wieżę kościoła św. Katarzyny.
Wspomnienie o śp. prof. Andrzeju Januszajtisie przygotowała Marzena Bakowska. Posłuchaj:
Prof. Andrzeja Januszajtisa na naszej antenie wspominała także Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska. Jak mówiła, był zakochany w Gdańsku i wiedział o nim niemal wszystko. Na własne oczy widział, jak miasto odbudowywało się po II Wojnie Światowej i zmieniało w czasach komunizmu. Jak dodaje prezydent, dzięki niemu dobrze poznała Gdańsk.
Posłuchaj:
Mądrość, pracowitość i nieustanna życzliwość wobec miasta i ludzi – tak zapamiętali zmarłego profesora Andrzeja Januszajtisa jego współpracownicy z Towarzystwa Przyjaciół Gdańska.
Posłuchaj:
Marzena Bakowska/Anna Rębas/Oskar Bąk/mp/aKa
