Żuławy otrzymają 281,77 mln zł z Funduszy Europejskich na zabezpieczenia przeciwpowodziowe. Pieniądze mają zostać przeznaczone m.in. na odbudowę prawego wału przeciwpowodziowego Wisły i przebudowę wałów Raduni, Kłodawy i Bielawy.
– Żuławy są unikalnym regionem na tle kraju. Wynika to przede wszystkim z ich położenia: znajdują się w delcie Wisły, w dużej mierze na terenach depresyjnych, co sprawia, że są szczególnie narażone na zalania. To jednak jedne z najlepszych gleb w Polsce – powiedziała podczas konferencji w Gdańsku wojewoda pomorska Beata Rutkiewicz.
ODBUJĄ PRAWY WAŁ PRZECIWPOWODZIOWY WISŁY
Szef Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Andrzej Ryński poinformował, że została podpisana umowa na realizację etapu III A projektu „Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław” o wartości 281,77 mln zł. Wśród najważniejszych inwestycji, które zostaną zrealizowane na Żuławach, znalazła się odbudowa prawego wału przeciwpowodziowego Wisły na terenie gmin Sadlinki, Kwidzyn, Ryjewo i Sztum o wartości 170,1 mln zł, a także przebudowa wałów przeciwpowodziowych rzek Raduni, Kłodawy i Bielawy na obszarze Gdańska i okolic za 33,8 mln zł. Na liście kluczowych zadań są też: odbudowa wałów przeciwpowodziowych rzeki Motławy w Gdańsku za 15,8 mln zł, umocnienie skarp rzeki Kłodawy za 12 mln zł oraz budowa stacji pomp Gozdawa i Komarówka o łącznej wartości ponad 18 mln zł. Zaplanowano także przebudowę stacji pomp nr 10 Balewo za 6,5 mln zł oraz remont wałów rzeki Fiszewki, którego wartość wyniosła 4,3 mln zł.
Zadania zostaną zrealizowane do 2029 roku.
UNIKALNY SYSTEM INFRASTRUKTURY
Wojewoda pomorska podkreśliła, że funkcjonowanie Żuław oraz bezpieczeństwo życia około 200 tys. mieszkańców opiera się na unikalnym systemie infrastruktury budowanym przez wiele lat. Tworzą go wały przeciwpowodziowe, kanały oraz stacje pomp. Dodała, że sieć ta obejmuje 637 km wałów przeciwpowodziowych, ponad 1,5 tys. km kanałów oraz 105 stacji pomp.
– Aby cały ten system mógł sprawnie działać, konieczne są znaczące środki finansowe zarówno na inwestycje, jak i na bieżące utrzymanie infrastruktury – stwierdziła.
Ryński poinformował, że Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie planuje w tym roku złożyć wniosek o kolejne 132 mln zł z Funduszy Europejskich na przebudowę wałów rzeki Szkarpawa, przebudowę wału Zalewu Wiślanego Batorowo oraz Nowotki, odbudowę wałów Wisły na wysokości gminy Gniew oraz umocnienie skarp w Lędowie.
– Jeszcze w tym roku planujemy złożenie wniosku o dofinansowanie na etap III B projektu. W sumie będą to 94 kilometry przebudowy wałów – wyjaśnił Ryński.
TEREN ZAGROŻONY POWODZIĄ
Żuławy Wiślane należą do najbardziej zagrożonych powodziowo obszarów w kraju ze względu na swoje położenie w depresyjnej delcie Wisły i polderowy charakter terenu. Ryzyko powodzi wynika m.in. z wahań poziomu Morza Bałtyckiego, wysokich przepływów Wisły, przerwań wałów, zatorów lodowych oraz intensywnych opadów, które mogą prowadzić zarówno do wezbrań rzecznych, jak i powodzi wewnątrzpolderowych.
Funkcjonowanie regionu jest uzależnione od sprawnej infrastruktury przeciwpowodziowej, obejmującej system wałów, kanałów odwadniających i przepompowni, umożliwiających utrzymanie terenów polderowych w stałym użytkowaniu.
Dotacja na zabezpieczenie Żuław pochodzi z Programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS).
Mateusz Czerwiński/PAP/mk
