Uporządkowanie stanu prawnego dotyczącego wykorzystywania symboli państwowych – flagi i godła RP, a także modyfikację tekstu hymnu Polski polegającą na zamianie kolejności drugiej i trzeciej zwrotki – zakłada projekt ustawy przygotowany przez Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu.
Propozycja przewiduje, że druga zwrotka hymnu „Mazurka Dąbrowskiego” będzie zaczynała się od słów „Jak Czarniecki do Poznania”, a nie jak dotychczas „Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę”. Zmiana ta, zaproponowana przez panel ekspertów, ma być spowodowana zamiarem powrotu do źródłowej postaci „Mazurka Dąbrowskiego”, którego słowa napisał w 1797 roku poeta Józef Wybicki.
– Publiczne wykonywanie hymnu Rzeczypospolitej Polskiej powinno być zgodne z tekstem literackim – zapisano w projekcie ustawy.
POTRZEBA ZGŁASZANA OD LAT
Jak przypomniano w uzasadnieniu projektu, kwestia uporządkowania symboliki państwowej RP podnoszona jest od wielu lat. Resort kultury tłumaczy, że nowa ustawa ma zastąpić dotychczasową regulację z 1980 roku i dostosować symbole państwowe do wymogów nowych technologii cyfrowych oraz wprowadzić korekty od dawna postulowane przez heraldyków i – w przypadku hymnu – muzykologów.
– Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 roku o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1509) posiada załączniki graficzne, które nie przystają do dzisiejszych możliwości technicznych – brak jest określonych w obecnych zestandaryzowanych systemach graficznych barw narodowych, zdefiniowanej ustawowo wersji cyfrowej godła oraz wizerunku orła Rzeczypospolitej Polskiej. W praktyce oznacza to, że ochrona symboli państwowych nie jest możliwa: większość używanych flag i godeł nie odpowiada wymogom obecnej ustawy – podkreślono w ocenie skutków regulacji projektu.
ZMIAN DOKONUJE SIĘ RZADKO
Projektodawca zwrócił uwagę, że symbole państwowe są najważniejszymi elementami identyfikacji instytucji państwa. – Zmiany dokonywane w tej sferze oddziałują w praktyce na wszystkich obywateli, dlatego też realizowane są dość rzadko – napisano w ocenie skutków regulacji, przypominając też, że ostatnia zmiana w sferze symboli państwowych związana była ze zmianą ustroju w 1989 roku i przywróceniem godłu państwowemu korony.
ZAŁOŻENIA PROJEKTU
Proponowana ustawa ma wprowadzić wzorzec barw w obowiązujących standardach graficznych, uporządkować nazewnictwo symboli (m.in. przez wprowadzenie pojęcia herbu państwowego Rzeczypospolitej Polskiej i Chorągwi Rzeczypospolitej), zwiększyć ochronę symboli państwowych (to np. przepisy dotyczące godnego postępowania z flagami zniszczonymi, a także przepisy dotyczące wykorzystywania flag do umieszczania na nich napisów), a także wprowadzić kokardę narodową.
Projekt nowej regulacji ma mieć znaczenie powszechne i równie szerokie oddziaływanie. – Podstawowe zmiany wymuszone przez ustawę to: 1) Wymiana używanych flag; używanych herbów; tablic z herbem; 2) Wprowadzenie nowych wzorów dokumentów, uwzględniających nowy wzór herbu (np. świadectw; paszportów); 3) Stopniowa wymiana umundurowania służb używających herbu bądź barw państwowych; 4) Wymiana pieczęci na nowy wzór herbu – głosi ocena skutków regulacji. Koszty zmian wyniosą 147,8 mln zł w okresie 10 lat od wejścia w życie ustawy.
Obecnie projekt skierowany jest do konsultacji publicznych.
PAP/am
