Sądzimy, że Rodzinny Kapitał Opiekuńczy, niezależne od obowiązujących dzisiaj programów, pozytywnie wpłynie na sytuację demograficzną – powiedziała minister rodziny Marlena Maląg. Zapewniła jednocześnie, że wszystkie dotychczas realizowane programy społeczne będą kontynuowane.
Od 1 stycznia 2022 roku na drugie i każde kolejne dziecko w rodzinie, od ukończenia 12. do 35. miesiąca życia, będzie przysługiwać dodatkowe świadczenie – Rodzinny Kapitał Opiekuńczy (RKO).
RODZINA A REALIZACJA ZAWODOWA
Minister Maląg podkreśliła, że nowe rozwiązanie to przede wszystkim „odpowiedź na ważną dla rodziców, również tych przyszłych i osób dopiero rozważających rodzicielstwo, kwestię opieki nad najmłodszymi dziećmi”.
– Trudność w dostępie do niej jest jedną z częściej wymienianych barier stojących przed podjęciem decyzji o powiększeniu rodziny. Wielu młodych ludzi chce realizować się zawodowo, a jednocześnie nie martwić o to, kto w tym czasie zajmie się ich maluchem – powiedziała Maląg.
Jak dodała, celem Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego jest wsparcie rodziców w zapewnieniu dzieciom tej opieki, a w efekcie – w powrocie do pracy i lepszemu godzeniu życia rodzinnego z pracą.
– Rodzice samodzielnie zdecydują, czy pieniądze ze świadczenia pokryją opiekę żłobkową, wynagrodzenie niani czy może samodzielną opiekę nad dzieckiem. Dajemy tu rodzicom pełną swobodę – wskazała.
RODZIC WYBIERA SPOSÓB WYPŁACANIA ŚWIADCZENIA
Kapitał opiekuńczy będzie przysługiwał rodzinom z dziećmi w maksymalnej wysokości 12 tysięcy zł. Świadczenie będzie wypłacane w miesięcznych częściach – po 500 zł przez dwa lata lub po 1000 zł miesięcznie przez rok, w zależności od wyboru rodzica. Wsparcie będzie niezależne od dochodów rodziny, a środki nie będą opodatkowane.
W 2022 roku świadczeniem w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego objętych ma być ok. 615 tysięcy dzieci.
POPRAWA SYTUACJI DEMOGRAFICZNEJ
Zdaniem szefowej MRiPS nowe świadczenie może przyczynić się do poprawy sytuacji demograficznej. W Polsce od 1989 roku współczynnik dzietności nie gwarantuje zastępowalności pokoleń, a od 1998 roku przyjmuje wartości niższe od 1,5 charakteryzujące niską dzietność.
Według danych GUS w 2013 roku współczynnik dzietności dla całej Polski osiągnął 1,25 (125 dzieci na 100 kobiet) i do 2015 roku wzrósł do 1,28. Jednak od 2016 roku widać było jego wyraźniejszy wzrost – do 2017 roku, w którym osiągnął 1,45. W kolejnych dwóch latach zaczął jednak znów spadać do 1,41 w 2019 roku i 1,37 w 2020 roku.
– Kwestia dostępu do opieki nad najmłodszymi dziećmi jest niezwykle ważna przy podejmowaniu decyzji o założeniu i powiększeniu rodziny. Wsparcie rozwoju sieci instytucji opieki to jedno, rodzinny kapitał opiekuńczy stanowi kolejny instrument tego wsparcia. I w tym kontekście – tak sądzimy – dodatkowe świadczenie, niezależne od tych obowiązujących dzisiaj programów, działania służące likwidowaniu barier dla rodzin, mogą mieć pozytywny wpływ na sytuację demograficzną – oceniła Maląg.
DOFINANSOWANIE MIEJSC OPIEKI
Ustawa o rodzinnym kapitale opiekuńczym zakłada także dofinansowanie do funkcjonowania miejsc opieki dla dzieci.
– Na dofinansowanie pobytu dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna będą mogli liczyć rodzice tych dzieci, które nie zostaną objęte rodzinnym kapitałem opiekuńczym. To m.in. dzieci pierwsze i jedyne w rodzinie, a także niespełniające kryterium wieku – zaznaczyła minister rodziny.
Wskazała, że dofinansowanie wyniesie maksymalnie 400 zł – ale nie więcej, niż wynosi opłata ponoszona przez rodzica. – W praktyce oznacza to, że jeżeli dzisiaj rodzic płaci za żłobek 300 zł, to kwota dofinansowania, które zostanie przekazane bezpośrednio do instytucji opieki, również wyniesie 300 zł – wyjaśniła Maląg.
Rozwiązanie będzie obowiązywać od 1 kwietnia 2022 roku, dofinansowanie przysługiwać będzie jednak z wyrównaniem od 1 stycznia 2022 roku, jeżeli dziecko w styczniu i kolejnych miesiącach uczęszczało do żłobka, klubu dziecięcego lub do dziennego opiekuna.
KOLEJNE PROGRAMY WSPARCIA
Minister pytana, czy w resorcie trwają prace nad kolejnymi programami wsparcia dla rodzin z dziećmi zaznaczyła, że w ostatnim czasie trwały intensywne prace nad wdrożeniem Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego.
Przypomniała, że od przyszłego roku, podobnie, jak w przypadku programu „Dobry start”, obsługą 500 plus zajmie się Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
– Od stycznia wszystkie nowe wnioski będą trafiały do ZUS, a jedyną drogą składania wniosków będzie droga elektroniczna – przez portal Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej Emp@tia, PUE ZUS lub bankowość elektroniczną. Nasze doświadczenie pokazuje, że nie stanowi to dla rodziców problemu. Pieniądze będą trafiać bezpośrednio na wskazane konto – wskazała Maląg.
Podkreśliła jednocześnie, że pozostałe zasady programu nie zmienią się. -„Rodzina 500 plus” dalej będzie programem powszechnym, dla wszystkich dzieci, bez kryterium dochodowego. Wszystkie dotychczas realizowane działania i programy społeczne będą kontynuowane, rodzice mogą być spokojni – zapewniła szefowa MRiPS.
PAP/aKa
