Polową mszą świętą oraz apelem poległych na Polskim Cmentarzu Wojennym w Casamassima we Włoszech delegacja z Polski oddała w środę hołd żołnierzom gen. Władysława Andersa. Casamassima zapisała się w pamięci jako miejsce nadziei, opieki i troski o żołnierzy – podkreślił Lech Parell, szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych.
Uroczystość, którą zorganizował Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz Ambasada RP we Włoszech, to część obchodów 82. rocznicy bitwy o Monte Cassino.
– Spotykamy się na Polskim Cmentarzu Wojennym w Casamassima, jednym z widocznych i przejmujących do obecnej chwili śladów po tej straszliwej i wyniszczającej wojnie. Casamassima to miejsce szczególne, inne niż pola bitewne, inne niż majestatyczny cmentarz na wzgórzu klasztornym, ale równie ważne w historii 2. Korpusu Polskiego i w naszych sercach. Spoczywają tu żołnierze różnych formacji – artylerzyści, saperzy, piechurzy, pancerniacy i lotnicy. Są wśród nich oficerowie i szeregowcy, Polacy z różnych stron przedwojennej Rzeczypospolitej – z Kresów Wschodnich, Wielkopolski, Mazowsza, Małopolski, ze Śląska i Pomorza – wskazał Lech Parell.
MJR HENRYK SUCHARSKI
Liczba spoczywających żołnierzy polskich na Polskim Cmentarzu Wojennym w Casamassima waha się zależnie od źródła od 427 do 431. Są to polegli w walkach na Linii Gustawa nad rzeką Sangro, zmarli w szpitalu wojskowym w Casamassima i innych szpitalach Bari i Neapolu w wyniku ran odniesionych pod Monte Cassino i w kampanii adriatyckiej, lotnicy 1586. Eskadry do Zadań Specjalnych z Brindisi oraz żołnierze zmarli w tym rejonie po zakończeniu walk we Włoszech.
Pochówki na cmentarzu odbywały się do momentu ewakuacji 2. Korpusu Polskiego do Wielkiej Brytanii w 1946 r. Najbardziej rozpoznawalną postacią, pochowaną w Casamassima 1 września 1946 r., był mjr Henryk Sucharski, komendant Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte we wrześniu 1939 r. Przebywał w niewoli niemieckiej do końca wojny. W lipcu 1945 r. zameldował się w dowództwie 2. Korpusu Polskiego we Włoszech, w styczniu 1946 r. otrzymał stanowisko dowódcy 6. Batalionu Strzelców Karpackich. Zmarł 30 sierpnia 1946 r. w wyniku zapalenia otrzewnej w brytyjskim szpitalu wojskowym w Neapolu. 21 sierpnia 1971 r. szczątki majora ekshumowano i przewieziono do Polski, a 1 września pochowano na cmentarzu wojennym na Westerplatte.
Poza kombatantami, w obchodach 82. rocznicy zdobycia Monte Cassino bierze udział również młodzież. Dokumentujący historię bracia – Eliasz i Wit Niewiadoscy – podzielili się swoimi odczuciami z naszym reporterem.
Posłuchaj:
Obchody związane ze zdobyciem Monte Cassino i Kampanią Włoską kończą się 20 maja.
Daniel Wojciechowski/PAP/kp
