Ponad tysiąc przedmiotów wydobyto podczas badań archeologicznych na Westerplatte, a to dopiero pierwszy etap prac które potrwają trzy lata. Muzeum Westerplatte chce dokładnie przeszukać teren bohaterskich walk polskich żołnierzy z 1939 roku. Na razie obiektem zainteresowania była Wartowni Numer 5, odkryto też fundamenty Willi Oficerskiej.
Znaleziska są cenne i dostarczają ogromnych wzruszeń – mówi pełniący obowiązki kerownika Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 Mariusz Wójtowicz-Podhorski. Dla niego najważniejszą pamiątka jest orzełek, prawdopodobnie poległego obrońcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej. To 2 września 1939 trafiona bombą lotnicza Wartownia Numer 5 stała się grobem 10 polskich żołnierzy.
Orzełek z polskiego munduru znaleziony w Wartowni Nr 5 Fot. Muzeum Westerplatte
Co jeszcze znaleziono na Westerplatte? Fundamenty zapory, wmurowane pionowo szyny i siatkę Leduchowskiego, która miała zatrzymać nawet niemieckie lekkie czołgi, magazynek do karabinu Browning, plomby towarowe Wojskowej Składnicy Tranzytowej oraz sporo łusek polskiej amunicji strzeleckiej. Dla Podhorskiego wszystkie przedmioty posiadają silny ładunek emocjonalny: „Jesteśmy pierwszymi, którzy dotykają tych rzeczy po obrońcach Westerplatte, którzy mieli je w rękach 2 września 1939 r. w Wartowni Nr 5.”
Plomba z napisem WST Westerplatte. Fot. Muzeum Westerplatte
W przypadku Willi Oficerskiej udało się odkryć obrys fundamentów. Rozmiar willi był wcześniej znany z map, ale przebieg samych murów różni się od tego, jaki został na nich zarejestrowany. Nie było również szczegółów dotyczących wnętrza budynku, obecnie wiadome są jego podziały wewnętrzne. Po kapitulacji załogi WST na Westerplatte Willa została rozebrana. Niemcy, zatrudniając więźniów, całkowicie rozmontowali budynek, a cegły posłużyły do rozbudowy obozu koncentracyjnego Stutthof. To właśnie w okolicach Willi Oficerskiej natrafiono też na eksponat budzący uśmiech. To butelka nalewki na czosnku. Wszystko na to wskazuje, że pochodzi również z 1939 roku. Szczegółowe badania wykażą jednak czy służyła żołnierzom 70 lat temu w celach leczniczych.
Nalewka na czosnku znaleziona przy Willi Oficerskiej.
Obecnie eksponaty są archiwizowane i konserwowane, kolejne prace archeologów na Westerplatte rozpoczną się wiosną.
Posłuchaj rozmowy:
Obecne prace archeologiczne na Westerplatte są największymi od czasów II Wojny Światowej. – Prace są kontynuacją poszukiwań rozpoczętych, ale szybko przerwanych w 2007 roku po objęciu władzy w Polsce przez Platformę Obywatelską – mówi Mariusz Wójtowicz-Podhorski. – Wtedy to właśnie storpedowany został projekt budowy Muzeum Westerplatte. Dla Podhorskiego jest oczywiste, że takie muzeum powinno powstac już dawno temu. Szkoda, że marnuje się miejsce tak symboliczne dla Polski, nie mówiąc o obrońcach, którzy zasłużyli na szczególne i oczywiste uhonorowanie.
