Budowa portu bałtyckiego, powiązanego z elektrownią jądrową, która stanie w nadmorskim Choczewie, to nowa propozycja programowa Prawa i Sprawiedliwości. Port ma obsługiwać przede wszystkim transport pojazdów kołowych, ma mieć także znaczenie obronne, m.in. w zakresie przyjmowania sojuszników.

Program budowy „Portu Haller” przedstawili na wtorkowej konferencji prasowej prezes PiS Jarosław Kaczyński, wiceszef partii i były szef MON Mariusz Błaszczak oraz pomysłodawca projektu, poseł Kacper Płażyński, szef sejmowej komisji gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej.

PORT W POBLIŻU ELEKTROWNI ATOMOWEJ

Kaczyński wskazał, że chodzi o budowę nowego portu w pobliżu elektrowni atomowej w Choczewie, który będzie jednak powiązany z infrastrukturą w Gdańsku i Gdyni. – To port, który będzie położony w miejscu, które będzie wyjątkowo sprzyjające, bo tam i tak musi powstać port związany z budową elektrowni, jednocześnie to miejsce dobrze skomunikowane, gdzie będzie można przeprowadzić tę budowę szybko i łatwo – ocenił.

Według szefa PiS, polskie porty obecnie „nie rozwijają się w takim tempie, w jakim mogłyby się rozwijać, a korzystają na tym porty niemieckie”. – To byłoby kolejne przedsięwzięcie zmierzające ku temu, by polska gospodarka morska się rozwijała, a to może być naprawdę poważna część naszej gospodarki – podkreślił Kaczyński.

Prezes PiS Jarosław Kaczyński. Konferencja w sprawie projektu „Port Haller”. Warszawa, 13.01.2026 r. (fot. PAP/Rafał Guz)

INWESTYCJE ZA PIĘĆ MILIARDÓW

Płażyński podkreślił, że budowa elektrowni atomowej na Pomorzu wiąże się z budową koniecznej dla jej funkcjonowania infrastruktury dostępowej, w tym dużą rozbudową sieci drogowej i kolejowej w regionie. To także – jak mówił – infrastruktura taka, jak urządzenia hydrotechniczne i nabrzeże do transportu elementów do jej budowy.

Polityk wskazał, że chodzi o wydatki sięgające 5 mld zł, które i tak są konieczne dla budowy elektrowni. Powstałą infrastrukturą można będzie – jak mówił – wykorzystać do budowy portu RORO (ang. roll-on, roll-off), czyli portu dostosowanego przede wszystkim do obsługi promów i statków transportujących pojazdy kołowe, w tym przede wszystkim ciężarówki i naczepy.

Prezes PiS Jarosław Kaczyński (C), poseł PiS Kacper Płażyński (P). Konferencja w sprawie projektu „Port Haller”. Warszawa, 13.01.2026 r. (fot. PAP/Rafał Guz)

NOWY PORT HALLER

Według Płażyńskiego, ze względu na ograniczenia przestrzenne – np. konieczność budowy dużych parkingów – niemożliwa jest adekwatna do potrzeb rozbudowa w tym zakresie istniejących portów w Gdańsku czy Gdyni. Dlatego zasadne jest – ocenił – wykorzystanie pieniędzy wydawanych przy okazji budowy elektrowni jądrowych do budowy nowego portu.

Inwestycja w zdolności przeładunkowe RORO i budowa „Portu Haller” jest zdaniem Płażyńskiego konieczna ze względu na rozwój szlaków handlowych – obsługiwanych w dużej mierze przez TIRy – szlaków handlowych łączących Morze Adriatyckie oraz Morze Czarne z Morzem Bałtyckim. Jak dodał, nowe trasy na przechodzących przez Polskę szlakach mają być gotowe w ciągu najbliższych kilku lat.

– Przed nami jest szansa, której nie możemy przegapić, żeby szybko zarabiać w Polsce duże pieniądze. Za pięć lat będzie tu zupełnie nowy potok ładunków z dwóch nowych szlaków międzynarodowych. Tym zainteresowane są wszystkie państwa, przez które te szlaki będą przebiegać – przekonywał Płażyński.

Prezes PiS Jarosław Kaczyński (C), poseł PiS Kacper Płażyński (P). Konferencja w sprawie projektu „Port Haller”. Warszawa, 13.01.2026 r. (fot. PAP/Rafał Guz)

PORT DLA WOJSKA

Mariusz Błaszczak ocenił, że budowa „Portu Haller” miałaby także wartość, jeśli chodzi o bezpieczeństwo i obronność Polski. Jak mówił, chodzi m.in. o fakt, że byłby on bardziej oddalony od rosyjskiego Obwodu Królewieckiego niż porty w Zatoce Gdańskiej. – „Port Haller” stanowiłby również hub, który mógłby być wykorzystany do celów transportu wojska sojuszniczego, czy zaopatrzenia, które uzyskalibyśmy od sojuszników – mówił, podkreślając znaczenie dywersyfikacji kierunków dostaw w razie zagrożenia.

„Port Haller” nazwą nawiązuje do postaci gen. Józefa Hallera, który w 1920 roku dokonał symbolicznych Zaślubin Polski z Morzem w Pucku. Podczas uroczystości 10 lutego 1920 gen. Haller wrzucił do Zatoki Puckiej platynowy pierścień, symbolizujący odzyskanie przez Polskę Pomorza i dostępu do Bałtyku.

PIERWSZA ELEKTROWNIA ATOMOWA

Pierwsza polska elektrownia atomowa ma powstać we wsi Lubiatowo i Kopalino w nadmorskiej gminie Choczewo, między Łebą na zachodzie a Jastrzębią Górą na wschodzie. Ma mieć trzy bloki w technologii AP1000 Westinghouse o łącznej mocy 3750 MW. Wykonawcą będzie konsorcjum Westinghouse-Bechtel. Wylanie tzw. pierwszego betonu jądrowego planowane jest na 2028 r., a rozpoczęcie komercyjnej pracy pierwszego bloku ma nastąpić w 2036 r.

PAP/puch