Przed Sądem Okręgowym w Gdańsku rozpoczął się proces lidera deathmetalowej grupy Behemoth Adama Darskiego, ps. Nergal, oskarżonego o publiczne znieważenie polskiego godła. Sprawa dotyczy materiałów promujących trasę koncertową zespołu. Lider zespołu Behemoth razem z dwoma współpracownikami, grafikiem Rafałem Wechterowiczem oraz Maciejem G., który prowadzi stronę internetową oraz sklep internetowy zespołu, zostali oskarżeni o obrazę polskiego godła plakatem promującym trasę koncertową „Rzeczpospolita Niewierna”. Widać na nim ptaka stylizowanego na polskie godło oraz elementy typowe dla estetyki metalowej jak węże czy odwrócone krzyże. Oskarżeni nie przyznali się do winy.
Adam Darski jako argument na swoją obronę podawał inne przykłady grafik przypominających godło. – Wystarczy zajrzeć do internetu, tam są setki przykładów różnych grafik podobnych do polskiego godła. Jako przykład mogę podać logo PZPN, gdzie polski orzeł został wpisany w kształt piłki. Nie wiem jak piłka ma się do tysiącletniej tradycji chrześcijańskiej w Polsce. Jestem wielkim antyfanem futbolu, ale jako patriota patrząc na logo PZPN wiem, że muszę sam sobie poradzić z moim patriotyzmem, jest to tylko mój problem – mówił Adam Darski przed sądem. – Bo zdaje sobie sprawę, że są rzesze fanów piłki nożnej, którzy są fanami Polski tak jak ja. Tak jak szanuję fanów piłki nożnej, mam nadzieję, że ten szacunek będzie działał w dwie strony – tłumaczył.
„ODWRÓCONY KRZYŻ SYMBOLEM CHRZEŚCIJAŃSKIM”
Muzyk przekonywał, że symbolika użyta na plakacie nie jest satanistyczna czy antychrześcijańska. – Moi adwersarze insynuują, że odwrócony krzyż to symbol satanistyczny. To jest symbol chrześcijański, 2000 lat temu został na nim ukrzyżowany święty Piotr – mówił „Nergal”. Pytany przez dziennikarzy czy to oznacza, że jego zespół posługuje się symboliką chrześcijańską, odpowiedział: – Nie, Behemoth posługuje się estetyką charakterystyczną dla kanonu, w którym poruszamy się od wielu lat. To część naszej ekstremalnej, metalowej, niszowej natury. Jestem przekonany, że werdykt będzie uniewinniający. Wierzę w logikę i mądrość – mówił Adam Darski.
Muzyk przekonywał, że od 2004 roku symbolem zespołu Behemoth jest dwugłowy feniks, a drapieżne ptaki są często wykorzystywane przez zespoły metalowe. – Polska nie ma monopolu na drapieżnego ptaka – dodał lider grupy Behemoth.
„ZNIEWAŻONO GODŁO”
Innego zdania jest prokurator Michał Kroplewski. – W mojej ocenie materiał dowodowy potwierdza, że na plakacie znieważono godło Polski. Wykorzystano elementy, które w mojej ocenie nie powinny być wykorzystane w wizerunku godła polskiego, były to m.in. symbole satanistyczne. Wprowadzono rogi dla orła, węże, trupie czaszki. Te elementy wskazują, że orzeł z godła został znieważony. Mamy zabezpieczone dwie opinie biegłych. Powołałem w charakterze biegłych osoby, które posiadają wiedzę w zakresie heraldyki i historii. W naszej ocenie znieważono godło – mówił oskarżyciel.
Prokurator powołuje się również na zabezpieczoną korespondencję Adama „Nergala” Darskiego z Rafałem Wechterowiczem, który jest autorem plakatu. Wynika z niej, że ustalali oni, że plakat ma nawiązywać do polskich symboli narodowych. W charakterze świadków przesłuchiwani byli pozostali muzycy grupy Behemoth.
TRASA „RZECZPOSPOLITA NIEWIERNA”
Trasę zespołu Behemoth pt. „Rzeczpospolita Niewierna”, która odbywała się między 30 września a 10 października 2016 r., promowała – m.in. na plakatach i w internecie – grafika przedstawiająca wizerunek białego orła bez korony: zamiast niej z głowy ptaka wyrastały diabelskie rogi. W postać orła były też wpisane dwa węże oraz czaszki i odwrócony krzyż. Orzeł został umieszczony na czerwonym tle, a całość była utrzymana w stylistyce nawiązującej do polskiego godła. Nad orłem umieszczono też napis „Rzeczpospolita Niewierna”.
CELOWO ZNIEKSZTAŁCONO WZÓR GODŁA?
Rzeczniczka prasowa gdańskiej Prokuratury Okręgowej Grażyna Wawryniuk wyjaśniała na początku stycznia, że w toku śledztwa prokuratorzy uzyskali opinie biegłych z zakresu heraldyki oraz historii i ikonografii. – Z opinii tych wynika, że w stworzonej grafice wykorzystano i celowo zniekształcono wzór godła Rzeczypospolitej celem nadania mu treści ideowo całkowicie różnej od historyczno-państwowej, wprowadzono do niego elementy i symbole kojarzone jako satanistyczne i antychrześcijańskie – informowała Wawryniuk.
Za popełnienie takich czynów grożą kary grzywny, ograniczenia wolności, a nawet do roku więzienia. W trakcie śledztwa oskarżeni nie przyznali się do winy i odmówili złożenia wyjaśnień.
Śledztwo w tej sprawie prowadziła Prokuratura Rejonowa Gdańsk-Śródmieście po zawiadomieniu złożonym przez radnego gdyńskiej dzielnicy Karwiny Marka Dudzińskiego oraz Ryszarda Nowaka, przedstawiciela Ogólnopolskiego Komitetu Obrony przed Sektami.
KOLEJNY PROCES
Dla muzyka z grupy Behemoth nie jest to pierwszy proces związany z jego działalnością artystyczną.
„Nergal” miał sprawę sądową za to, że w 2007 r. podczas koncertu w Gdyni podarł Biblię. Kartki podartego Pisma Świętego Adam D. rozrzucił wśród publiczności, mówiąc m.in.: „Żryjcie to g…o!”. Nazwał też Biblię „kłamliwą księgą”, a Kościół katolicki – „największą zbrodniczą sektą”. Kartki spalili później fani zespołu. W lutym 2014 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku utrzymał w mocy wyrok sądu niższej instancji uniewinniający „Nergala” od zarzutu obrazy uczuć religijnych.
Rafał Mrowicki/PAP/mich
