Cho? naprawd? zielona stanie si? dopiero na wiosn?, ju? teraz zauwa?y? mo?na efekty prac, jakie zosta?y przeprowadzone na p?tli tramwajowej w Oliwie. Pojawi?y si? tam nowe krzewy i byliny, elementy ma?ej architektury i kilka tysi?cy metrów kwadratowych trawnika. Korzysta? z nich mog? pasa?erowie czekaj?cy na tramwaj czy autobus.
Kluczowym elementem projektu by?a budowa bezpiecznego przej?cia przez tory umo?liwiaj?cego bezpieczne przedostanie si? na wewn?trzn? cz??? p?tli. Miejsce pos?u?y nie tylko do odpoczynku, ale przys?u?y si? te? badaniom nad przep?ywem ludzi i proekologicznymi rozwi?zaniami w zagospodarowaniu przestrzeni publicznych w mie?cie.
Na oliwskiej p?tli pojawi?y si? elementy ma?ej architektury, takie jak siedziska oraz kosze na ?mieci. Pozosta?o wiele miejsca na kolejne udogodnienia i elementy, dzi?ki którym w przysz?o?ci teren mo?e sta? si? urz?dzonym skwerem i miejscem relaksu z le?akami i zieleni?, ale równie? ma?ym miejskim parkiem kieszonkowym z informacj? dla pasa?erów lub otwart? „galeri?” s?u??c? czasowym ekspozycjom artystycznym czy wydarzeniom organizowanym na ?wie?ym powietrzu. Wszystkie dotychczasowe prace zrealizowane w ramach projektu zosta?y sfinansowane przez Narodowe Centrum Nauki.
O OSTATECZNYM KSZTA?CIE ZDECYDUJ? MIESZKA?CY
Zakres prac przy zagospodarowaniu p?tli tramwajowej w Oliwie obejmowa? mi?dzy innymi budow? wej?cia na teren p?tli, instalacj? mebli miejskich oraz nasadzenia krzewów, a ca?y projekt kosztowa? 130 tysi?cy z?otych.
– To pokazuje, ?e przy stosunkowo niedu?ych nak?adach, wykorzystuj?c symboliczne ?rodki wyrazu, mo?na ciekawie zaaran?owa? kameraln? przestrze? w ?rodku ha?a?liwego miasta, która nie tylko znacz?co uatrakcyjni pasa?erom czas oczekiwania na tramwaj czy autobus, lecz tak?e zapewni dodatkowy, swobodnie dost?pny teren zieleni dla okolicznych mieszka?ców. Co wa?ne, to w?a?nie mieszka?cy, korzystaj?cy z p?tli na co dzie?, b?d? mogli zdecydowa? o jego docelowym sposobie zagospodarowania – podkre?la Joanna Tobolewicz, koordynatorka projektu z ramienia miasta Gda?ska.
W planach jest organizacja specjalnych warsztatów, podczas których u?ytkownicy zielonej poczekalni b?d? mogli podj?? decyzj? o sposobach wykorzystania jej obszaru i wska?? miejsca ustawienia elementów ma?ej architektury. Do wspólnej pracy nad finalnym kszta?tem miejsca zosta?a zaproszona Rada Dzielnicy Oliwa oraz inne organizacje zainteresowane wykreowaniem u?ytecznej i przyjaznej dla ?rodowiska przestrzeni.
ZIELE? ZOSTA?A SPECJALNIE DOBRANA
?uki nasadze? wielogatunkowych krzewów zosta?y dobrane tak, aby z jednej strony uniemo?liwi? niebezpieczne przechodzenie „na skróty”, z drugiej jednak nie tworzy? ogrodzonego wybiegu z jednym wej?ciem. W efekcie powsta?a kompozycja zieleni stworzona przede wszystkim z g?sto posadzonych krzewów bogatych w kolce i ciernie, jak dzika ró?a polna czy cz?sto niedoceniana ?liwa tarnina. Drugim kluczowym celem by?o znaczne zwi?kszenie bioró?norodno?ci przy zastosowaniu wielogatunkowej, rodzimej ro?linno?ci. Ozdobne gatunki obce stanowi? mia?y jedynie akcenty kompozycyjno-funkcjonalne. Dlatego oprócz t?a w postaci ró?y, ?liwy i g?ogów pojawi?y si? rokitniki.
– Zarówno krzewy, jak i ro?linno??, która zosta?a zastosowana na p?tli, zosta?y dobrane w taki sposób, aby jak najlepiej s?u?y? korzystaj?cym z tego miejsca pasa?erom – podkre?la dr in?. arch. krajobrazu Joanna Rayss, autorka projektu nasadze?.
SKORZYSTA? MAJ? TE? OWADY I PTAKI
Wiele rodzimych gatunków ro?lin pojawi si? te? w cz??ci trawnika, która zostanie przekszta?cona w ??k? miejsk?. Znajd? si? tu mi?dzy innymi: bniec bia?y, bukwica zwyczajna, chaber driakiewnik, chaber ??kowy, firletka poszarpana, go?dzik kartuzek i go?dzik kropkowany, jaskier ostry, k?kol polny, kminek zwyczajny, krwawnik pospolity i wiele innych. Du?a cz??? tych ro?lin stanowi cenne po?ytki dla dzikich zapylaczy i innych owadów, które b?d? mog?y si? tu osiedli?. Umo?liwi to nie tylko ustawienie na wiosn? domków, lecz tak?e wyznaczenie miejsc niedost?pnych dla pieszych i wy??czonych z koszenia. Z kolei ptaki b?d? mog?y skorzysta? z dobrodziejstwa owoców ?liwy, g?ogów czy dzikiej ró?y.
JAK OCHRONI? TRAWNIK PRZED ZADEPTYWANIEM?
Trwa?o?ci? kierowano si? równie?, dobieraj?c mieszank? ro?lin na cz??? trawnika dost?pn? dla pieszych. Wybrane zosta?y gatunki odporne zarówno na deptanie, jak i na susz?. Wyzwaniem by?o wyznaczenie wyra?nego wej?cia na teren p?tli pomi?dzy rosn?cymi tam od lat drzewami w taki sposób, aby nie zniszczy? ich systemu korzeniowego, istniej?cego tu? pod powierzchni?. Zdecydowano si? na punktowe i powierzchniowe wstawienie zu?ytych betonowych podk?adów tramwajowych – dzi?ki temu nie trzeba by?o wykonywa? szkodliwego dla drzew korytowania pod tradycyjn? nawierzchni? utwardzon?. W przej?ciu zasiana zosta?a mieszanka trawnikowa, która wiosn? ma szczelnie wype?ni? przestrze? mi?dzy podk?adami.
Termin przeprowadzenia prac nie by? przypadkowy. Z perspektywy dobrostanu sadzonych ro?lin prze?om listopada i grudnia jest dobrym czasem na tego typu prace – ro?liny nie musz? by? nawadniane w okresie adaptacji, a do czasu letnich upa?ów zd??? ju? wykszta?ci? potrzebny im system korzeniowy.
oprac. MarWer
