82 lata temu, 18 maja 1944 roku, żołnierze 2. Korpusu Polskiego pod dowództwem gen. Władysława Andersa zdobyli Monte Cassino. Po trwających prawie pięć miesięcy walkach aliantów, zwycięskie natarcie polskiej piechoty przełamało niemiecką linię obrony, otwierając aliantom drogę na Rzym.
Wśród zdobywających klasztor na Monte Cassino był Gdańszczanin, obecnie 101-letni mjr Władysław Dąbrowski. – Było nas pod Monte Cassino 50 tysięcy. Zostałem tylko jeden. Odczuwam, że oni są koło mnie. Byliśmy zżyci na śmierć i życie. Wielu z nas poległo niepotrzebnie, bo pchaliśmy się do Polski rękami i nogami – podkreślał mjr Dąbrowski.
Mjr Władysław Dąbrowski przed wojną mieszkał w Nowogródku, gdzie jego ojciec był rusznikarzem. W kwietniu 1940 r. został aresztowany przez NKWD i deportowany wraz z rodziną z Nowogródczyzny do Kazachstanu. Został zesłany do Aktiubińskiej Obłasti, gdzie pracował przymusowo w kołchozie im. Kirowa we wsi Sorsajskij. W kwietniu 1942 r. w miejscowości Jangi-Jul w Uzbekistanie wstąpił ochotniczo do formującej się w Związku Sowieckim Armii Polskiej. W Taszkiencie został przydzielony do batalionu szturmowego „S” pod dowództwem rtm. Zbigniewa Kiedacza, w składzie 5. Kresowej Dywizji Piechoty. Po odbyciu przeszkolenia wojskowego od grudnia 1943 r. służył w 15. Pułku Ułanów Poznańskich na stanowisku kierowcy czołgu. Przebywał kolejno w: Iraku, Palestynie, Libanie i Egipcie.
Na przełomie lutego i marca 1944 r. został przerzucony do Włoch, gdzie następnie przeszedł szlak bojowy 5. Kresowej Dywizji Piechoty 2. Korpusu Polskiego. Uczestniczył w walkach frontowych z Niemcami pod Capracottą, a następnie w bitwie o Monte Cassino oraz walkach o wyzwolenie Ankony i Bolonii.
Delegacja Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych od soboty przebywa we Włoszech, aby uczcić 82. rocznicę bitwy o Monte Cassino oraz odwiedzić miejsca walk 2. Korpusu Polskiego. W uroczystościach udział biorą weterani, członkowie rodzin żołnierzy, przedstawiciele organizacji kombatanckich i środowisk polonijnych, harcerze z całej Polski oraz reprezentanci władz państwowych i samorządowych Polski i Włoch.
Posłuchaj materiału naszego reportera:
Daniel Wojciechowski/PAP/mk
