Prezydent Karol Nawrocki odznaczył w piątek Orderem Orła Białego działacza opozycji z czasów PRL Czesława Nowaka oraz artystę rzeźbiarza i malarza prof. Stanisława Radwańskiego. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski otrzymał wieloletni były dyrektor Muzeum Gdańska Adam Koperkiewicz, a Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – wieloletni rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego prof. Marcin Gruchała.
W piątek podczas uroczystości w Pałacu Prezydenckim prezydent Nawrocki wręczył dwa najstarsze i najważniejsze cywilne odznaczenia państwowe: Ordery Orła Białego i Ordery Odrodzenia Polski.
GDAŃSK UKOCHANĄ CZĘŚCIĄ RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Prezydent podkreślił podczas uroczystości, że życiorysy osób odznaczonych orderami są „kompasami wartości, w kierunku których ma podążać Rzeczpospolita Polska w kolejnych latach i kolejnych dekadach”. Zauważył, że mimo różnic w życiorysach, wszystkich odznaczonych łączy z nim to, że są z Gdańska i związali z nim swoje życie. – Gdańsk jest ukochaną dla nas częścią Rzeczpospolitej Polskiej – podkreślił Nawrocki.
CZESŁAW NOWAK
Czesław Nowak został odznaczony Orderem Orła Białego za zasługi dla RP, w szczególności dla przemian demokratycznych i wolnej Polski, za działalność państwową, publiczną i społeczną. Prezydent podkreślił, że patrząc na jego życiorys widzi „niezwykłą konsekwencję w służeniu polskiej wolności i polskiej solidarności”.
Przypomniał, że Nowak uczestniczył w protestach robotników w grudniu 1970 r., był jednym z założycieli „Solidarności” oraz organizował strajk po wprowadzeniu stanu wojennego. Jak dodał, za to zapłacił tak ciężką cenę w latach 80., ponieważ był „aresztowany, skazywany przez komunistów”. – Po roku 1989 Czesław Nowak brał odpowiedzialność za Rzeczpospolitą Polską jako działacz społeczny i jako polityk, aby w końcu założyć Stowarzyszenie „Godność”, które przywraca godność więźniom i osobom represjonowanym przez system komunistyczny – mówił Nawrocki.
Dziękując za odznaczenie, Nowak podkreślił, że w życiu oprócz swojej żony miał dwie miłości: Polskę i „Solidarność”. – Poświęciłem im niemało trudu i lat życia. Szedłem z nimi, jak kazał poeta, i byłem wierny. Oto dzisiaj te dwie miłości zwracają się ku mnie z tak hojnymi podziękowaniami – powiedział.
Podkreślił, że to dla niego ogromna satysfakcja i wielkie szczęście, że Polska i „Solidarność” zwracają się do niego „za pośrednictwem wspaniałych ludzi, którzy uznali”, że jest godzien. Podziękował prezydentowi Nawrockiemu, że to właśnie z jego rąk mógł otrzymać Order Orła Białego oraz m.in. Jarosławowi Kaczyńskiemu i Maciejowi Łopińskiemu, z którymi – jak mówił – łączy go „długoletnia przyjaźń i wspólna droga polityczna”. Podziękował też senatorowi PiS Grzegorzowi Biereckiemu czy przewodniczącemu NSZZ „Solidarność” Piotrowi Dudzie.
STANISŁAW RADWAŃSKI
Stanisław Radwański został odznaczony Orderem Orła Białego za zasługi dla polskiej kultury i sztuki, osiągnięcia w działalności artystycznej i twórczej oraz wkład w rozwój szkolnictwa artystycznego.
Prezydent podkreślił, że jest on rzeźbiarzem i plastykiem światowej klasy. – Chcę podkreślić to, że jest pan dzisiaj wzorem i dowodem tego, że można tak pięknie oddawać artystyczny uniwersalizm i w Europie, i na świecie za sprawą wielu wystaw i wielu inicjatyw, a jednocześnie w sercu być tak głęboko Polakiem i mówić o dumie z polskich wartości i z polskiej tożsamości – powiedział Nawrocki, zwracając się do odznaczonego artysty.
Jak zaznaczył, „dziełem życia” Radwańskiego jest Bursztynowy Ołtarz Ojczyzny w bazylice św. Brygidy w Gdańsku. Prezydent ocenił, że w twórczość Radwańskiego „wpleciona jest cała polska droga do wolności, do niepodległości, polska tożsamość, polskie symbole”.
Prof. Radwański zaznaczył, że wiadomość o otrzymaniu Orderu Orła Białego bardzo go wzruszyła i przywołała „szereg refleksji i wspomnień”. – Nigdy nie przypuszczałem nawet w najbardziej śmiałych marzeniach, że kiedykolwiek dostąpię tak wielkiego zaszczytu i znajdę się w gronie najbardziej zasłużonych osób naszego kraju – mówił profesor.
Dodał, że w życiu kierował się mądrością zawartą w słowach: wiara, nadzieja i miłość. – Mam silne przekonanie, że to właśnie dzięki nadziei na lepsze dni i młodzieńczym marzeniom, których nie pokonała szara rzeczywistość, staję tutaj teraz przed państwem – podkreślił prof. Radwański.
ADAM KOPERKIEWICZ
Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi w działalności na rzecz upamiętniania historycznego dziedzictwa Polski oraz za osiągnięcia w pracy naukowo-badawczej, dydaktycznej i społecznej prezydent odznaczył Adama Koperkiewicza.
Prezydent mówił o Koperkiewiczu jako „rozkochanym w historii”. – Wielkiej pasji muzealnik w Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku i w końcu po roku 1989 (…) dyrektor Muzeum Gdańska, który odkrywał historię Gdańska przed kolejnymi głowami państw przez ponad 15 lat – podkreślił Nawrocki.
Jak dodał, Koperkiewicz był również pasjonatem historii i kultury francuskiej. – Dziękuję panie dyrektorze Adamie za to, że przez tak wiele lat, odkrywając historię różnych narodów na terenie RP, zawsze odbywało się to z Polską w sercu – zauważył.
MARCIN GRUCHAŁA
Prezydent wręczył też Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski prof. Marcinowi Gruchale za wybitne zasługi w działalności na rzecz rozwoju medycyny i ochrony zdrowia. Ocenił, że jego życiorys „wypełniony jest ciężką i głęboką pracą”.
– Pracą przede wszystkim dla pacjentów, ale także pracą dla Polski i dla Rzeczpospolitej, bo ta dewiza ratowania zdrowia i życia pacjentów jest najważniejsza dla pana profesora, który jest światowej europejskiej sławy polskim internistą, a przede wszystkim kardiologiem – mówił Nawrocki.
Podkreślił, że Gruchała oprócz medycyny „zajmuje się wszystkim”. W tym – jak wymieniał – „także inwestycjami, bo inwestycja w Centrum Medycyny Nieinwazyjnej w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym, w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym jest pewnym prototypem postępowań inwestycyjnych w zakresie medycyny w całej Polsce”.
Dodał, że Gruchała wypromował w swojej karierze ośmiu doktorów medycyny i napisał ponad sto publikacji w specjalistycznych pismach międzynarodowych.
ORDER ORŁA BIAŁEGO, ORDER ODRODZENIA POLSKI
Order Orła Białego to najwyższy order Rzeczypospolitej, ustanowiony w 1705 r., a reaktywowany w 1921 r. i przywrócony w 1992 r. Nadawany jest za znamienite zasługi cywilne i wojskowe dla RP, zarówno w czasie pokoju, jak i w czasie wojny. Nadawany jest najwybitniejszym Polakom oraz najwyższym rangą przedstawicielom innych państw.
Order Odrodzenia Polski – ustanowiony w 1921 r. – nadawany jest za wybitne zasługi w służbie państwu i społeczeństwu, a zwłaszcza za wybitne osiągnięcia w działalności publicznej podejmowanej z pożytkiem dla kraju.
PAP/aKa
