23 lipca obchodzimy rocznicę osadzenia przez władze pruskie w gdańskim więzieniu Józefa Piłsudskiego oraz Kazimierza Sosnkowskiego. Wydarzenie upamiętniono podczas uroczystości przed dzisiejszym aresztem śledczym przy ul. Kurkowej.
Tegoroczne obchody przypadły na środę 22 lipca. Uroczystość odbyła się przed bramą wjazdową do aresztu. To tam znajduje się poświęcona historycznym postaciom pamiątkowa tablica, pod którą złożono kwiaty.
O godzinie 12:00 oddano hołd bohaterom, których wierność i postawa przyczyniła się do odzyskania polskiej niepodległości – mowa o komendancie Legionów Polskich Brygadierze Józefie Piłsudskim oraz pułkowniku Kazimierzu Sosnkowskim. W uroczystości uczestniczyli m.in. przedstawiciele władz, służb mundurowych, a także dyrektor oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku dr Marek Szymaniak.
Obchody upamiętniają wydarzenia z 22 lipca 1917 roku, kiedy Józef Piłsudski i Kazimierz Sosnkowski zostali aresztowani przez pruskie władze. Andrzej Adamczyk, prezes Gdańskich Piłsudczyków, przypomniał historię tego ważnego momentu. Jak podkreślił, była to konsekwencja tzw. kryzysu przysięgowego. Żołnierze Legionów Polskich, do tej pory walczący po stronie Austro-Węgier, na wezwanie Józefa Piłsudskiego odmówili złożenia przysięgi wierności cesarzom Austro-Węgier i Niemiec. Niemcy odebrali to zachowanie jako przejaw buntu. W konsekwencji rozwiązano legiony, internowano blisko trzy tysiące legionistów, a Józefa Piłsudskiego i Kazimierza Sosnkowskiego aresztowano. Do Gdańska dotarli oni pociągiem w nocy z 22 na 23 lipca, gdzie z dworca odprowadzono ich do więzienia. Józef Piłsudski przebywał w gdańskim więzieniu przez sześć dni – później spędził ponad rok w niemieckim Magdeburgu. Odzyskał wolność 10 listopada 1918 roku.
Wydarzenie zostało zorganizowane przez Związek Piłsudczyków RP Okręgu Gdańskiego oraz dyrektora Aresztu Śledczego w Gdańsku we współpracy z Urzędem Miasta Gdańsk. Patronat honorowy nad obchodami objęła wojewoda pomorska Beata Rutkiewicz.
Karolina Worosz
