– Co najmniej od 1986 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wiedziało, że Polacy na masową skalę kradli auta. Tymi autami jeździli i wysocy funkcjonariusze PZPR i elity związane z państwem komunistycznym – mówił o samochodowych gangach w Radiu Gdańsk dr Karol Nawrocki z Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku. Gośćmi Wojciecha Sulecińskiego w audycji Co za Historia byli właśnie dr Karol Nawrocki oraz dr Daniel Wicenty z IPN w Gdańsku. Rozmawiali o polskiej przestępczości zorganizowanej w latach 70. i 80. ubiegłego wieku.
DEMORALIZACJA SŁUŻB
Nikodem Skotarczak, pseudonim Nikoś, to jeden z najbardziej znanych polskich gangsterów okresu PRL. – Nikoś nie jest jednak najbardziej modelową postacią. To mit, że był on jedynym i najważniejszym gangsterem lat 80. Są też inne historie, które znamy z dokumentów. Poważne sprawy były nawet za wiedzą funkcjonariuszy milicji i SB. Poziom demoralizacji służb tak zdenerwował generała Kiszczka, że stworzono Zarząd Ochrony Funkcjonariuszy. Napięcia w resorcie były bardzo duże – mówił w Radiu Gdańsk dr Daniel Wicenty. – Dla wielu osób jasne było, że sutenerzy i przemieniacze pieniędzy mieli z SB i milicją wiele związku – dodał.
Fot. Radio Gdańsk/Rafał Nitychoruk
GANGI SAMOCHODOWE
– Najbardziej pożądanych towarem były oczywiście auta kradzione z Austrii, RFN i innych państw Europy Zachodniej sprowadzane do Polski. Istniało co najmniej kilka dużych gangów samochodowych, w tym oczywiście grupa Nikosia. Zarobili oni około dwieście milionów złotych, podczas gdy średnia roczna pensja to dwieście tysięcy złotych. Wiemy, że takich grup było co najmniej kilka. Na polskich ulicach jeździło kilkadziesiąt tysięcy aut, które nie były ani oficjalnie wyprodukowane w Polsce ani tu importowane – opowiadał dr Karol Nawrocki.
JAK POWSTAŁY GANGI?
Gdański IPN w dniach 11-13 kwietnia organizuje konferencję pod nazwą „Gangsterzy z PRL”. Zaplanowano dyskusje i wykłady, między innymi o aferach gospodarczych u progu transformacji ustrojowej, nieformalnych obiegu rzadkich i luksusowych dóbr i peerelowskich „białych kołnierzykach”. – Historycy i opinia publiczna krążą wokół mitów, które nie mogą zostać potwierdzone. Stąd pomysł tej konferencji. Nas nie interesuje barwność przestępców, chcemy pokazać, że byli w to zaangażowani ludzie MSW – podsumował dr Nawrocki.
Źródło: Facebook/IPN w GdańskuKonferencja „Gangsterzy z PRL. Przestępczość zorganizowana w Polsce. Lata siedemdziesiąte i osiemdziesiąte” odbędzie się w dniach 11-13 kwietnia w sali konferencyjnej IPN w Gdańsku przy alei Grunwaldzkiej 216. Wstęp jest wolny. Szczegółowe informacje dotyczące konferencji można znaleźć >>> TUTAJ.
Posłuchaj audycji:
