Gdynia i Sopot inaczej interpretują przepisy. Opiekunowie osób starszych tracą na tym ponad 600 złotych miesięcznie.
Do Radia Gdańsk zgłosiła się pani Anna, mieszkanka Gdyni, która od 15 lat opiekuje się niepełnosprawną matką. Słuchaczka przedstawiła historie swoją i swojej kuzynki z Sopotu. Wynika z nich, że w Gdyni i w Sopocie inaczej interpretowane są te same przepisy, co powoduje, że mieszkańcy obu miast otrzymują różne kwoty za te same świadczenia.
Pani Anna z Gdyni co miesiąc pobiera zasiłek opiekuńczy. Taką samą dopłatę do niedawna otrzymywała jej kuzynka z Sopotu. – Wcześniej obie dostawałyśmy po 520 złotych. Kuzynka zapytała mnie, ile teraz dostaje pieniędzy za opiekę nad matką, bo ona dostała podwyżkę. Wezwano ją do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Sopocie i powiedziano, żeby zrezygnowała pisemnie z otrzymywania zasiłku opiekuńczego i ponownie starała się o świadczenie pielęgnacyjne. Dzięki temu zwiększy się jej otrzymywane świadczenie. Po wypełnieniu wszystkich formalności, na konto wpłynęło 800 złotych, a od stycznia tego roku kwota zwiększyła się do 1200 złotych, tłumaczy pani Anna.
Sytuacja znana jest zarówno w Urzędzie Miejskim w Gdyni, jak i w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Sopocie. Anna Łepik, zastępca Naczelnika Wydziału Spraw Społecznych UM w Gdyni tłumaczy, że niemożliwe jest zwiększenie świadczenia dla pani Anny. – Interesantka otrzymuje zasiłek dla opiekuna w wysokości 520 złotych z tytułu opieki nad swoją mamą, a chciałaby otrzymywać świadczenie pielęgnacyjne w wysokości 1200 złotych. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, prezydent miasta nie może przyznać większego świadczenia, mówi.
Różnica wynika z rozbieżności w interpretacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który zapadł w październiku ubiegłego roku. Trybunał stwierdził, że przepis zakładający nierówne traktowanie opiekunów osób niepełnosprawnych jest niezgodny z konstytucją. W uzasadnieniu do wyroku stwierdzono, że „wyrok nie oznacza usunięcia tego kryterium z ustawy”, w związku z tym stare przepisy obowiązują do momentu usunięcia niezgodnych z konstytucją przepisów.
– To oznacza, że dopóki nie zmienią się przepisy, pani Anna nie może otrzymywać świadczenia pielęgnacyjnego na swoją matkę. Nie możemy przyznać tego świadczenia do czasu ich nowelizacji. Ustawowe kryterium określające czas powstania niepełnosprawności mówi, że jeżeli niepełnosprawność powstała w życiu dorosłym, to należy się świadczenie pielęgnacyjne jedynie w wysokości 520 złotych, wyjaśnia Anna Łepik z gdyńskiego magistratu.
O rozbieżności w interpretacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego mówi również Katarzyna Jureko, kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych i Funduszu Alimentacyjnego Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Sopocie. – Mamy opinię radcy prawnego, który twierdzi, że przepis jest niezgodny z konstytucją, dlatego MOPS wypłaca opiekunom 1200 złotych.
Zastępca Naczelnika Spraw Społecznych w gdyńskim UM sprawdziła też, jak wyrok Trybunału interpretowany jest w innych ośrodkach w Polsce. Wszędzie urzędnicy postępują podobnie jak w Gdyni. – Konsultowałam się z prawnikami, bo moim celem jest pomóc tym ludziom, a nie zabierać im pieniądze. Wszyscy jednoznacznie odnieśliśmy się do rozstrzygnięcia, które wydał Trybunał Konstytucyjny i określił w uzasadnieniu do wyroku, że nie mamy podstaw do wypłaty tego świadczenia w takiej wysokości, w jakiej jest wypłacany w Sopocie. Tam przepisy zinterpretowano inaczej, niż w innych ośrodkach. To zdanie MOPS w Sopocie i ich wola, podkreśla Anna Łepik.
Co w tej sytuacji może zrobić nasza słuchaczka? – Pani Ania ma prawo złożyć wniosek formalny wraz ze wszystkimi dokumentami, ale w świetle obowiązujących przepisów na razie nie ma możliwości, żeby otrzymywała taką kwotę, jaką otrzymują opiekunowie w Sopocie, podsumowuje Anna Łepik z gdyńskiego urzędu.
Sytuacja ma zmienić się 1 lipca, kiedy w życie wejdą przepisy dotyczące ubiegania się o świadczenia pielęgnacyjne. Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej przedstawiło już założenia do planowanych zmian.
pm/dr
